سابقه و هدف: در دنیای امروز، جهان به سمت درمان بیماری‌ها با طب جایگزین برای کاهش اثرات داروهای شیمیایی روی آورده است. هدف از این مطالعه ارزیابی فیزیولوژیک و هیستولوژیک کبد موش‌های دیابتی شده با استرپتوزوتوسین و ارزیابی درمان آن‌ها با عصاره Gryllus bimaculatus (گونه‌ای از جیرجیرک‌ها) در مقایسه با متفورمین است.
مواد و روش‌ها: این مطالعه تجربی بر روی 60 موش نر آلبینو با وزن 20 تا 27 گرم انجام شد. 40 موش به طور تصادفی استرپتوزوسین (STZ) را با غلظت نهایی 50 میکروگرم بر کیلوگرم وزن بدن به صورت داخل صفاقی دریافت کردند، در حالی که 20 موش تزریقی دریافت نکردند و به عنوان گروه کنترل در نظر گرفته شدند. موش‌های دیابتی به 4 گروه (10=n) تقسیم شدند: گروه تحت درمان با غلظت بالای عصاره حشره (HEG)، گروه تحت درمان با غلظت پایین عصاره حشره (LEG)، گروه متفورمین (MG) و گروه بدون درمان به عنوان گروه کنترل مثبت (+CG). گروه سالم نیز به دو گروه تقسیم شد: یک گروه عصاره حشره مصرف کردند (ECG) و گروه دیگر بدون مصرف عصاره حشره به عنوان گروه کنترل منفی (-CG) در نظر گرفته شدند. پس از یک ماه، موش‌ها کشته شدند و خون آن‌ها جمع‌آوری و برای تعیین قند خون ناشتا (FBG)، انسولین (INS)، آلکالین فسفاتاز (ALP) و آلانین آمینوترانسفراز (ALT) استفاده شد.
یافته‌ها: قند خون ناشتا، انسولین، آلکالین فسفاتاز و آلانین آمینوترانسفراز در گروه‌های آزمایش تفاوت معنی‌داری را در مقایسه با گروه کنترل و گروه متفورمین نشان دادند. گروه تحت درمان با غلظت پایین عصاره حشره نزدیک‌ترین مقدار تمام پارامترهای فوق را به گروه کنترل نشان داد (به ترتیب 5/2±80/5، 3/6±7/2، 7/4±53/8 و 5/9±37/0 واحد در لیتر). این موضوع همچنین در بررسی هیستولوژیک کبد نشان داده شد؛ که در آن کبد در گروه تحت درمان با غلظت پایین عصاره حشره در مقایسه با گروه متفورمین که هنوز دارای تغییرات چربی در سلول‌های کبدی بود، طبیعی بود.
نتیجه گیری: نتایج مطالعه نشان داد که غلظت پایین عصاره حشره می‌تواند درمان خوبی برای دیابت و اختلالات کبدی در مقایسه با متفورمین باشد.