fa مروری بر شاخص‌های تعیین مزاج دماغ در پزشکی ایرانی طب سنتی Traditional Medicine مروری Review <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;"><span style="color:#0000FF;"><strong>سابقه و هدف:</strong></span> در پزشکی ایرانی مجموع خصوصیات فیزیکی، فیزیولوژیکی و روانی اختصاصی افراد تحت عنوان مزاج عام و نشانه‌های اختصاصی اعضا تحت عنوان مزاج عضو شناخته می‌‌شود. انواع مزاج‌ها شامل 9 گروه بوده و هر فرد به تناسب غلبه کیفیت خاص در یکی از این گروه‌ها جای می‌گیرد. تعیین مزاج عام و اعضای مهم بدن مانند مغز، کبد و قلب جهت تنظیم دستورات بهداشتی درمانی هر فرد ضروری است. هدف از این مطالعه بررسی و جمع بندی دیدگاه‌های منابع مکتوب پزشکی ایرانی در مورد نشانه‌های تشخیصی مزاج دماغ می‌باشد.</span></p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;"><span style="color:#0000FF;"><strong>مواد و روش&shy;ها:</strong> </span>جهت انجام این مطالعه مروری با استفاده ‌از کلید واژه‌های مزاج، دماغ،<span dir="LTR"> Mizaj, Temperament, Brain</span> در پایگاه‌های علمی معتبر از جمله<span dir="LTR">PubMed, Scopus </span>،<span dir="LTR">SienceDirect</span> &nbsp;و<span dir="LTR">Magiran </span>&nbsp;و همچنین کتب مرجع پزشکی ایرانی، مطالب مربوط به مزاج دماغ مورد بررسی و جمع بندی قرار گرفت.</span></p> <p dir="RTL" style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;"><span style="color:#0000FF;"><strong>یافته &shy;ها:</strong></span> از 181 مقاله یافت شده 170 مقاله مربوط به دیدگاه‌های روانشناسی در مورد تیپ های شخصیتی بود و تعداد اندکی به مزاج مد نظر پزشکی ایرانی پرداخته بودند. مقاله‌ای که مستقلاً به شاخص‌های مزاج دماغ پرداخته باشد یافت نشد. در کتب مورد مطالعه نشانه‌های مختلفی جهت تعیین مزاج دماغ ذکر شده ولی به نحوه بررسی دقیق و وزن آنها در تعیین مزاج اشاره نشده بود. وضعیت ملمس و موی سر، وضعیت خواب و بیداری، میزان ترشحات بینی و عملکرد‌های روانی وجه مشترک شاخص‌های مد نظر منابع مختلف بودند.</span></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;"><span style="color:#0000FF;"><strong>نتیجه گیری:</strong> </span>با توجه به یافته‌های این پژوهش انجام مطالعات بالینی جهت تعیین میزان و شدت ارتباط نشانه‌های تشخیصی مزاج دماغ با مزاج تعیین شده توسط متخصصین پزشکی ایرانی پیشنهاد می‌گردد.</span></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;"><span style="color:#0000FF;"><strong>BACKGROUND AND OBJECTIVE:</strong></span> In Persian medicine (PM), total physical, physiological and psychological properties of individuals are known as &ldquo;general Mizaj (temperament)&rdquo;, whereas particular signs of each organ is known as &ldquo;organ Mizaj&rdquo;. 9 categories of Mizaj (temperament) have been introduced and each individual belongs to one category according to dominance of a specific quality. To present proper health care directives for each individual, it is necessary to identify his general Mizaj or the Mizaj of important organs of body such as brain, liver and heart. The purpose of this study is to survey and summarize the views of PM references regarding diagnostic signs of Mizaj-e-Damagh (temperament of brain).</span></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;"><span style="color:#0000FF;"><strong>METHODS:</strong></span> In this review article, we searched online databases such as SienceDirect, PubMed, Scopus, Magiran as well as PM references for some key words such as &ldquo;brain&rdquo;, &ldquo;termperament&rdquo;, &ldquo;Mizaj&rdquo; and their Persian equivalent. Articles related to Mizaj-e-Damagh were surveyed and summarized.</span></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;"><span style="color:#0000FF;"><strong>FINDINGS:</strong></span> Out of total 181 articles, 170 articles were related to psychological views on personality types and only a few articles were dedicated to Mizaj in PM. No article was found to be directly related to indices of Mizaj-e-Damagh. Various signs were noted in these books regarding Mizaj-e-Damagh identification, but no reference has been made to the accurate methods of evaluation and their role in Mizaj identification. Condition of touch and hair, condition of sleep and wakefulness, nasal secretions level and psychic functions were the common points in these references regarding intended indices.</span></p> <p style="text-align: justify;"><span style="font-family:times new roman;"><span style="color:#0000FF;"><strong>CONCLUSION:</strong> </span>Considering the results of this research, conducting clinical studies to identify the extent and intensity of relationship between diagnostic signs of Mizaj-e-Damagh and Mizaj from the viewpoint of PM scholars is advised.</span></p> طب سنتی ایران, مزاج دماغ, سوء‌مزاج Persian medicine (PM), Mizaj-e-Damagh (Temperament of Brain), Su-e-Mizaj (Abnormal Temperament). 71 79 http://jbums.org/browse.php?a_code=A-10-2473-2&slc_lang=fa&sid=1 H Salmannejad حسین سلمان نژاد 100319475328460025951 100319475328460025951 No Faculty of Iranian Traditional Medicine, Babol University of Medical Sciences, Babol, I.R.Iran دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی بابل M Mojahedi مرتضی مجاهدی mortazamojahedy@gmail.com 100319475328460025952 100319475328460025952 Yes Traditional Medicine and History of Medical Sciences Research Center, Health Research Institute, Babol University of Medical Sciences, Babol, I.R.Iran مرکز تحقیقات طب سنتی و تاریخ علوم پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بابل SA Mozaffarpur سید علی مظفر پور 100319475328460025953 100319475328460025953 No Traditional Medicine and History of Medical Sciences Research Center, Health Research Institute, Babol University of Medical Sciences, Babol, I.R.Iran مرکز تحقیقات طب سنتی و تاریخ علوم پزشکی، دانشگاه علوم پزشکی بابل R Saghebi روشنک ثاقبی 100319475328460025954 100319475328460025954 No Department of Traditional Medicine, Faculty of Traditional Medicine, Babol University of Medical Sciences, Babol, I.R.Iran گروه طب سنتی، دانشکده طب سنتی، دانشگاه علوم پزشکی شهید بهشتی تهران